Niesione przez nas podczas pielgrzymki chorągwie, obrazy i wizerunki świętych przypominają o wielkich zmaganiach, w których katolicy – z wiarą w sercu – bronili ojczyzny, Kościoła i chrześcijańskiej cywilizacji. Każdy symbol, który niesiemy, ma swoje miejsce w historii – od bitewnych sztandarów, przez cudowne obrazy obecne na polach walki, po świętych patronów, którzy orędują za nami w duchowej walce. Tymi symbolami chcemy przypomnieć o znaczeniu Kościoła Walczącego w dziejach.
Logotypem naszej pielgrzymki jest krzyż św. Jakuba, umieszczony na chorągwi. Podczas bitew rycerskich chorągiew symbolizowała obecność dowódcy wraz ze swoimi rycerzami, tak też my tocząc nasze ziemskie zmagania, wierzymy w żywą obecność Jezusa Chrystusa. Na chorągwi widnieje krzyż św. Jakuba – jest to krzyż w formie miecza, którym posługiwali się chrześcijańscy rycerze walczący podczas Rekonkwisty o wyzwolenie półwyspu iberyjskiego z rąk muzułmanów. Używali go, również hiszpańscy katolicy, walczący z antychrześcijańskim reżimem, podczas hiszpańskiej wojny domowej. Jego kształt wywodzi się od krzyżowców, którzy nosili niewielkie krzyże z zaostrzonym końcem, by wbijać go w ziemię przed codzienną modlitwą, podczas wędrówek. Symbol związany jest więc zarówno z tradycją pielgrzymią, jak i tradycją Kościoła Walczącego.
Flaga nawiązuje do symbolu wykorzystywanego przez uczestników rojalistycznego powstania w Wandei. Powstanie, które wybuchło w 1793 w wyniku oporu lokalnej ludności wobec forsowanych przez władze rewolucyjnej Francji zmian trwało kolejne 3 lata i szybko stało się symbolem oporu wobec rządów rewolucyjnego terroru. Zawarty na chorągwi napis ,,Dieu et le Roi” (fr. Bóg i król) symbolizuje ideały powstańców wandejskich. Do wybuchu powstania przyczyniła się konsekwentnie prowadzona przez władze rewolucyjne polityka podporządkowywania struktur Kościoła katolickiego. Bezwzględność, z jaką rewolucjoniści pacyfikowali powstanie w Wandei tylko wzmocniła opór. Ostatecznie według różnych rachunków w wyniku brutalnych represji (palenie wsi, topienie żywcem) w ciągu pacyfikacji powstania zginęło około 40% mieszkańców departamentu Wandea. Zyskali jednak nieśmiertelne miano symbolu walki w obronie wiary i tradycji katolickiej Francji, którą rewolucjoniści zwalczali z wyjątkową zaciekłością. Przywódcy powstańców wandejskich, jakim był Charles de Bonchamps przypisuje się słowa: ,, Nie walczyłem dla ludzkiej chwały. Jeśli nie zdołałem przywrócić ołtarzy i tronu, to ich przynajmniej broniłem. Służyłem memu Bogu, memu królowi i mej ojczyźnie.”
Flaga na której znajdziemy napis ,,Viva Cristo Rey y Nuestra Señora de Guadelupe” (hiszp. Niech żyje Chrystus Król i Matka Boska z Guadelupe) nawiązuje do symbolu wykorzystywanego podczas tzw. Powstania Cristeros w Meksyku w latach 1926-1929. Powstanie było pokłosiem wielu lat konsekwentnej, antychrześcijańskiej polityki meksykańskiego rządu i prześladowania Kościoła. W wyniku zmian prawnych wprowadzonych w 1926 roku duchowni utracili bierne i czynne prawa wyborcze. Zakazano im także zabierania głosu w sprawach publicznych, w szczególności krytyki władzy. Jednocześnie ,,niepokornych” duchownych powszechnie spotykały brutalne represje, nierzadko kończące się śmiercią – jak w przypadku ks. José Trinidad Rangela Montaño czy ks. Andrésa Solá y Molist. Początkowo opór meksykańskich katolików miał charakter pokojowy, z czasem przerodził się w zbrojne powstanie w skali całego kraju. Oficjalnego poparcia walczącym w imię Chrystusa powstańcom udzielił papież Pius XI. W wyniku blisko trzech lat walki zawarto porozumienie, które prowadziło do ograniczenia prześladowań Kościoła w Meksyku. Powstanie Cristeros pokazuje, że bezkompromisowa walka w obronie swojej wiary ma sens.
Flaga nawiązuje do sztandaru przedstawiającego rany Chrystusa wykorzystywanego w czasie tzw. Pielgrzymki Łaski. Nazwą tą określono powstanie ludowe oraz religijne, do którego doszło w północnej Anglii w 1536 roku wobec działań króla Henryka VIII. Wspomniany król zapisał się w historii wyjątkowo brutalnie. Nie otrzymawszy od papieża rozwodu doprowadził do zerwania relacji z papiestwem i podporządkował sobie struktury oraz zagrabił majątek Kościoła w Anglii. Jego lekkomyślna decyzja podyktowana prywatnym interesem doprowadziła do trwałego rozłamu przez utworzenie kościoła anglikańskiego i zapoczątkowała trwające wiele lat brutalne represje wobec katolików. Powstanie było wynikiem buntu mas ludowych wobec polityki króla. W wyniku podstępu przywódcy tego powstania zostali schwytani i straceni. Chociaż bezwzględnie stłumiona, pielgrzymka może uchodzić za wyraz religijnego zapał i przykład przywiązania do wiary ponad prywatne interesy czy koniunkturalizm.
Niniejsza flaga odwzorowuje papieski sztandar poświęcony przez Piusa V, użyty w bitwie pod Lepanto w 1571 roku. Wymieniona bitwa była jedną z największych bitew morskich w dziejach świata. Zakończyła się całkowitym zwycięstwem połączonych sił chrześcijańskich nad muzułmańską Turcją. Jej bezpośrednią przyczyną była postępująca od upadku Konstantynopola w 1453 roku militarna i gospodarcza ekspansja Osmanów. Wspólne działanie połączonych sił chrześcijańskich państw pozwoliło pokonać turecką flotę. W trakcie bitwy niebagatelną rolę odegrał religijny zapał walczących chrześcijan. Dowodem na to, prócz omawianego sztandaru jest fakt, że na flagowym okręcie hiszpańskim wciągnięto w czasie walki banderę z wizerunkiem ukrzyżowanego Chrystusa. Zwycięstwo wywołało entuzjazm w chrześcijańskiej Europie. Sukces przypisywano wstawiennictwu Najświętszej Maryi Panny, a papież Pius V dla uhonorowania zwycięstwa ustanowił 7 października dniem Matki Boskiej Zwycięskiej.
Wzorem dla tej flagi był tzw. Całun z Manopello uznawany wedle tradycji za oryginalną chustę św. Weroniki, która ma przedstawiać twarz Chrystusa. Na przestrzeni lat stał się jedną z najważniejszych chrześcijańskich relikwii. Jego znaczenie podkreśla fakt, że w latach 574 – 705 był wykorzystywany jako sztandar cesarza bizantyjskiego, miał bowiem przynosić szczęście w bitwach. Chusta pozostaje dziś dla chrześcijan jednym z ważniejszych symboli Męki Chrystusa oraz obiektów kultu.
Flaga nawiązująca do słynącego łaskami cudownego obrazu Najświętszej Maryi Panny z klasztoru na Jasnej Górze w Częstochowie. Legenda wiąże powstanie obrazu ze św. Łukaszem Ewangelistą. Trafił na Jasną Górę w 1384 roku jako dar księcia Władysława Opolczyka. W 1430 roku został sprofanowany przez husytów (porąbany szablami) w wyniku napadu rabunkowego na klasztor. Bezprecedensowe znieważenie obrazu przyczyniło się do zbudowania kultu wokół obrazu. W ciągu kolejnych stuleci wizerunek Matki Boskiej Częstochowskiej stał się nieodzownym elementem polskiej tożsamości i symbolem Kościoła walczącego. Chętnie wykorzystywany na chorągwiach czy ryngrafach, w tym przez króla Jana III Sobieskiego.
Flaga nawiązująca do cudownego obrazu Matki Bożej Miłosierdzia, umieszczonego w Ostrej Bramie w Wilnie. Obraz pochodzi prawdopodobnie z XVII wieku. W sposób szczególny stał się przedmiotem kultu wobec moskiewskiego najazdu na Wilno w 1655 roku. Od tego momentu w zbiorowej świadomości obraz nabrał wyjątkowego znaczenia dla Polaków. W jego pobliżu doszło w 1794 do starcia między nacierającymi wojskami rosyjskimi a polskimi obrońcami. W okresie zaborów miał szczególne znaczenie dla walczących o niepodległość Polski. Kościół odegrał w tym procesie niebagatelną rolę. Obraz do dziś pozostaje jednym z najważniejszych obiektów kultu związanych z Wilnem. Został wymieniony przez Adama Mickiewicza na łamach ,,Pana Tadeusza”. MB Ostrobramska była ponadto patronką 5 Wileńskiej Brygady Armii Krajowej
Flaga nawiązująca do słynnego obrazu Najświętszej Maryi Panny znajdującego się w sanktuarium w Bazylice Narodzenia NMP w Gietrzwałdzie. Kult skupiony wokół obrazu rozwijał się już około XVI wieku, ale nabrał szczególnego charakteru po Objawieniach Maryjnych, do jakich doszło w Gietrzwałdzie w okresie od 27 czerwca do 16 września 1877. Głównymi wizjonerkami były Justyna Szafryńska i późniejsza siostra zakonna Barbara Samulowska. Do dzisiaj pozostają to jedyne oficjalnie uznane przez Kościół Objawienia Maryjne na terenie Polski. Stały się ponadto bodźcem do intensywnego rozwoju ruchów trzeźwościowych i niepodległościowych – działających metodą pracy organicznej.
Niniejsza flaga nawiązuje do słynącego łaskami obrazu NMP Łaskawej, umieszczonego w Katedrze Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny we Lwowie. Jest nierozerwalnie związany z historią trudnych losów Polski oraz polskiego Kościoła w połowie XVII wieku. W 1648 roku mieszkańcy Lwowa ofiarowali Matce Bożej dziękczynne wotum w podzięce za ocalenie miasta od oblężenia przez zbuntowanych Kozaków Bohdana Chmielnickiego, co wiązałoby się z niechybną grabieżą miasta i rzezią jego mieszkańców. W 1656 roku, w bodaj najtrudniejszym momencie dla I RP w XVII wieku, wobec zajęcia większości kraju przez Szwedów, król Jan Kazimierz osobiście przeniósł obraz do katedry lwowskiej i złożył przed nim uroczyste śluby, w których oddawał Polskę Maryi w opiekę oraz ogłaszał Matkę Bożą Królową Korony Polskiej. Wydarzenia te pomogły w podniesieniu kraju do walki w obronie wiary i ojczyzny oraz przyczyniły się do szczególnego znaczenia katolicyzmu dla polskiej tożsamości.
Umieszczony na fladze Krzyż maltański jest znany także jako krzyż kawalerski oraz krzyż cnót rycerskich. Używany przez zakony szpitalników, jako taki symbolizuje wartości związane z rycerstwem: wierność, honor, wstrzemięźliwość i przezorność oraz czystość i uczciwość. Osiem jego krańców odnosi się do pierwszych słów kazania Chrystusa na górze Tabor, zawartych w Ewangelii św. Mateusza. Historycznie wykorzystywany przede wszystkim przez joannitów, ale także w Bizancjum.
Widoczny na fladze Krzyż historycznie związany był z okresem wypraw krzyżowych do Ziemi Świętej. Został przybrany za herb przez Gotfryda de Bouillon, który po zdobyciu Jerozolimy podczas I krucjaty nosił tytuł Obrońcy Grobu Świętego. Po jego śmierci Baldwin I doprowadził do powstania Królestwa Jerozolimskiego – najważniejszego z państw krzyżowców w Ziemi Świętej. Krzyż jerozolimski stal się oficjalnym herbem Królestwa. Symbolika krzyża jest złożona i wedle jednej z interpretacji symbolizuje pięć ran Chrystusa ukrzyżowanego. Inne teorie mówią o tym, że odzwierciedla 4 kierunki świata, w których rozeszła się z Jerozolimy nauka Chrystusa. Sam w sobie Krzyż jerozolimski, jako symbol pierwszej, zwycięskiej krucjaty jest ważnym atrybutem Kościoła walczącego.
Święty Michał jest zgodnie z tradycją uważany za przywódcę niebiańskich wojsk, a przez to historycznie odgrywa rolę patrona rycerzy i żołnierzy. Często przedstawiany podczas ujarzmiania szatana wraz z zawartą na tarczy łacińską dewizą ,,Quis ut Deus?” (łac. Któż jak Bóg?). Jego przedstawienia są obecne nie tylko na obrazach czy rzeźbach ale także w innej ikonografii oraz na zdobieniach oręża. W powszechnej świadomości symbolizuje męstwo i odwagę przez co jest szczególnym patronem dla Kościoła walczącego.
Święty Jerzy prawdopodobnie był rzymskim żołnierzem. Miał należeć do osobistej Gwardii cesarza Dioklecjana, jednak stanowczo zaprotestował wobec prześladowań chrześcijan jakich dopuszczał się cesarz. Swoją decyzje przypłacił życiem, ale jako męczennik zyskał powszechny szacunek a do dziś symbolizuje odwagę w wyznawaniu wiary. Najbardziej z znany jest jednak z uwagi na legendę wedle której miał w obronie księżniczki pokonać smoka. Motyw świętego Jerzego walczącego z bestią był historycznie niezwykle popularny, jako szeroko pojęty symbol triumfu dobra nad złem. Jako patron szermierzy czy służb mundurowych św. Jerzy także jest ważnym patronem Kościoła walczącego.
Przedstawiony w ten sposób Orzeł biały jest związany z tradycją dynastii Piastów. Dynastia ta poprzez decyzję o przyjęciu chrześcijaństwa w sposób nieodwracalny związała historię Polski z losami Kościoła katolickiego. Dzięki wsparciu piastowskich monarchów Kościół odgrywał ważną dla powstającego państwa rolę czynnika propagującego i upowszechniającego rozwój, zaś dla Polaków chrześcijaństwo stało się integralnym elementem ich tożsamości. Idea piastowska zakłada ponadto prowadzenie odważnej, podmiotowej i suwerennej polityki. Ponadto to pochodzący właśnie z dynastii Piastów Bolesław Chrobry podjął decyzję o koronacji na króla Polski w 1025 roku. Dzięki tej decyzji Polska zyskała nowy status na arenie międzynarodowej i na stałe zapisała się na mapach Europy jako suwerenne królestwo. Uniknęła w ten sposób losów pogańskich plemion, które rozpiechrzły się w mrokach dziejów. Ta właśnie decyzja leży u podstaw współczesnej polskiej tożsamości. Dzieło Bolesława Chrobrego kontynuowali jego następcy, w tym Bolesław Krzywousty, który przyłączył do Polski Pomorze zachodnie, czy Kazimierz Wielki – słynący ze wznoszenia kamiennych zamków, twierdz i znaczącego usprawnienia państwa. Podobne przedstawienie Orła znajdziemy także na głowni Szczerbca – miecza koronacyjnego królów polskich i jedynego zachowanego do dziś insygnium koronacyjnego. Taka symbolika podkreśla ciągłość polskiej wspólnoty narodowej na przestrzeni lat.
Takie przedstawienie orła nawiązuje do tradycji czasów jagiellońskich. W okresie ,,złotego wieku” Kościół odgrywał rolę mecenasa polskiej kultury aktywnie włączając się w jej rozwój. Działania te szły w parze z zabiegami monarchów. Przykładem niech będzie odnowienie przez Władysława Jagiełłę Uniwersytetu krakowskiego, stanowiącego wtedy niezwykle żywy ośrodek wymiany myśli. Tak przedstawiony Orzeł przypomina o czasach potęgi pierwszej Rzeczypospolitej oraz o tym, że mimo szalejącej dookoła reformacji nie zatraciła ona swojego katolickiego charakteru.
Herb Rzeczypospolitej z okresu panowania króla Jana Sobieskiego jest związany z osobą władcy. Sobieski jeszcze zanim zasiadł na tronie walczył w obronie chrześcijańskiego antemurale jakim w opinii ówczesnych była I RP. Walczył przeciwko Tatarom i Turkom, których wojska rozbił pod Chocimiem w 1673 roku. Najbardziej znany jest jednak z uwagi na odsiecz wiedeńską. Oswobodzenie obleganego przez Turków Wiednia było nie tylko wielkim sukcesem dla chrześcijaństwa ale de facto również ostatnim wielkim zwycięstwem w historii przedrozbiorowej Rzeczypospolitej. Zwycięska bitwa pod Wiedniem pozwoliła na zahamowanie tureckiej, a przez to muzułmańskiej ekspansji w głąb Europy. W uznaniu tych zasług papież Innocenty XI nadał królowi w 1684 roku tytuł Fidei Defensor (łac. Obrońca wiary). Sobieski do dziś pozostaje wyrazistym wzorem chrześcijańskiego króla wojownika.
Orzeł biały przedstawiony w ten sposób nawiązuje do sztandarów wojskowych okresu odzyskania przez Polskę niepodległości. Wiara katolicka odegrała przez 123 lata zaborów niezwykle istotną rolę czynnika spajającego i podtrzymującego społeczeństwo. Żarliwa religijność wzmagała zapał z jakim walczono pierw o odzyskanie, a niewiele później utrzymanie niepodległości. Przykładem niech będzie postać księdza Ignacego Skorupki walczącego w bitwie warszawskiej 1920 roku.
Przedstawiony na fladze Święty Stanisław był biskupem krakowskim a dziś odkrywa rolę jednego z najważniejszych patronów Polski. Wyrażał sprzeciw wobec brutalnej polityki Bolesława Śmiałego, za co został ukarany ponosząc męczeńską śmierć w kościele na Skałce. Cieszył się wyjątkowym autorytetem wśród wiernych, czego dowodzi fakt, że po jego śmierci król Bolesław został zmuszony do opuszczenia kraju. Otoczony wyjątkowym kultem po śmierci wciąż odgrywał ważną rolę. Wedle legendy rozsiekane kawałki jego ciała miały się zrosnąć w cudowny sposób. Tak samo z wielu kawałków zrosła się w jeden wychodząca z rozbicia dzielnicowego Polska, co przypisywano wstawiennictwu świętego biskupa.
Drugi, obok świętego Stanisława najważniejszy patron Polski. Jest związany z samym początkiem polskiej państwowości. Jako biskup praski przybył na dwór Bolesława Chrobrego, skąd wyruszył dalej na misję celem chrystianizacji pogańskich Prusów. Poniósł tam jednak męczeńską śmierć. Ciało zamordowanego biskupa wykupił Chrobrego i wyprawił Wojciechowi godny pogrzeb. Szybka kanonizacja Wojciecha podnosiła znaczenie państwa polskiego u zarania jego dziejów, bowiem to pielgrzymka do grobu świętego Wojciecha była głównym celem pielgrzymki Ottona III, która zakończyła się zjazdem gnieźnieńskim oraz rozbudowaniem i usamodzielnieniem polskiej organizacji kościelnej.
Nazywany ,,łowcą dusz” polski duchowny związany z trudnym okresem powstania Chmielnickiego i trudnymi realiami życia na polskich Kresach. Był członkiem zakonu jezuitów, kaznodzieją. Wdawał się w dysputy religijne z przedstawicielami cerkwi prawosławnej, co skutkowało licznymi nawróceniami. Schwytany przez kozaków we wsi Mohylno był zmuszany do wyrzeczenia się wiary. Jednak mimo wyjątkowego okrucieństwa oprawców Bobola nie porzucił katolicyzmu, za co Został brutalnie zamordowany. Uważa się, że zwycięstwo w bitwie warszawskiej 1920 roku Polacy zawdzięczają wstawiennictwu św. Andrzeja. Mimo urzędowego ateizmu podzielający to przekonanie bolszewicy w 1920 siłą zabrali trumnę z ciałem Boboli do Moskwy. Dzięki staraniom Stolicy Piotrowej udało się uzyskać zwrot doczesnych szczątków świętego, które w 1923 roku zostały przetransportowane do Rzymu, a w 1938 r. spoczęły w Warszawie.
Jeden z patronów Polski, patron dzieci i młodzieży. Pochodząc z zamożnego, szlacheckiego domu odbywał naukę za granicą. W czasie pobytu w Austrii ciężko zachorował, a wyzdrowienie zawdzięczał wstawiennictwu Matki Boskiej. Pod wpływem tego wydarzenia podjął decyzję o wstąpieniu do zakonu jezuitów. Raz podjąwszy decyzję wykazał się niezwykłą determinacją, której dowodzi fakt przebycia drogi, pierw do Salzburga, później do Rzymu na piechotę - będąc zaledwie kilkunastoletnim uczniem. Wstąpiwszy do nowicjatu charakteryzował się wyjątkową gorliwością religijną. W 1568 roku zaczął przeczuwać zbliżającą się śmierć. W przeciągu miesiąca rzeczywiście wyniku nikomu nie znanych okoliczności zachorował i zmarł. W 1727 roku kanonizowany pozostaje przykładem niezwykłej świątobliwości, gorliwości i determinacji.
Krzyż celtycki to starożytny znak chrześcijański, głęboko zakorzeniony w tradycji ludów celtyckich, który przez wieki stał się symbolem katolickiej tożsamości, duchowej siły i walki o wiarę. Charakterystyczny dla tego krzyża jest pierścień otaczający jego centrum, będący symbolem wieczności, nieskończoności Boga i chwały Zmartwychwstałego Chrystusa. Tradycja przypisuje jego chrystianizację św. Patrykowi – apostołowi Irlandii – który nawracając pogan, łączył znane im motywy z prawdami Ewangelii. Okrąg – wcześniej utożsamiany ze słońcem – zyskał w nowej interpretacji znaczenie Bożego światła, objawienia i zwycięstwa Chrystusa nad śmiercią. W czasach prześladowań i walki z herezjami oraz angielskim protestantyzmem, krzyż celtycki stał się dla katolików w Irlandii znakiem niezłomności i duchowego oporu. Wyrzeźbiony w kamieniu, górował nad ziemią niczym niemy świadek męczeństwa i wierności Tradycji. Umieszczano go na cmentarzach, klasztorach, ale także – w czasach powstań – na sztandarach bojowników o wolność i katolicką tożsamość narodu. Nieprzypadkowo krzyż celtycki pojawiał się na grobach żołnierzy i powstańców – od irlandzkiego Powstania Wielkanocnego w 1916 roku, przez walki IRA w XX wieku, aż po ochotników katolickich broniących wiary w Hiszpanii podczas wojny domowej. Był noszony jako znak rycerskiego ducha i gotowości do ofiary w imię wyższych wartości: Boga, wiary, ojczyzny. W czasach, gdy chrześcijaństwo bywa atakowane z każdej strony – ideologicznie, kulturowo, a nawet fizycznie – krzyż celtycki powraca jako symbol odważnej wiary, zakorzenionej w Tradycji i gotowej do walki o prawdę. Za przykładem Irlandii krzyż celtycki stał się także symbolem walki o tożsamość na całym świecie.